สมองได้รับการขนานนามว่าเป็นสิ่งสร้างที่ซับซ้อนที่สุดในจักรวาล มันเป็นอวัยวะเนื้อเยื่ออ่อนที่ห่อหุ้มด้วยกะโหลกศีรษะส่วนบนที่แข็งและเป็นกระดูก ภายในกะโหลกศีรษะ สมองลอยอยู่ในน้ำไขสันหลัง ซึ่งเป็นของเหลวใสที่ทำหน้าที่ปกป้องหลายอย่าง ทั้งทางกายภาพและทางภูมิคุ้มกัน

นักวิทยาศาสตร์แบ่งสมองออกเป็นสามส่วนหลัก ได้แก่ สมองส่วนหน้า ซึ่งเป็นส่วนที่พัฒนามากที่สุด สมองส่วนกลาง และ สมองส่วนหลัง ซึ่งเป็นส่วนที่พัฒนาน้อยที่สุด สมองส่วนหน้า ประกอบด้วยสองส่วนหลัก คือ เทเลนเซฟาลอน ซึ่งประกอบด้วยเปลือกสมอง ฮิปโปแคมปัส และฐานสมอง และไดเอนเซฟาลอน ซึ่งประกอบด้วยทาลามัส ไฮโปทาลามัส เอพิธาลามัส ซับทาลามัส และต่อมไพเนียล สมองส่วนหลังประกอบด้วยโครงสร้างสมองสามส่วน ได้แก่ ซีรีเบลลัม พอนส์ และเมดุลลาออบลองกาตา สมองส่วนกลางเป็นโครงสร้างขนาดเล็กที่อยู่ระหว่างสมองส่วนหน้าและสมองส่วนหลัง คุณลักษณะที่น่าทึ่งที่สุดของสมองคือความยืดหยุ่น หรือความสามารถในการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างและการจัดระเบียบตลอดช่วงชีวิตเพื่อตอบสนองต่ออิทธิพลทางพันธุกรรมและสิ่งแวดล้อม

เปลือกสมองถือเป็นส่วนที่พัฒนามากที่สุดของสมองมนุษย์ มันเป็นเนื้อเยื่อสีเทาบางๆ ที่ย่นเป็นร่องและรอยพับ (เหมือนถุงนุ่มๆ) และจัดเรียงเป็นรูปครึ่งวงกลมสองข้างหรือซีกสมอง (hemi หมายถึงครึ่ง) แต่ละซีกควบคุมร่างกายด้านใดด้านหนึ่ง แต่การควบคุมนั้นกลับกัน: ซีกสมองซ้ายควบคุมด้านขวาของร่างกาย และซีกสมองขวาควบคุมด้านซ้ายของร่างกาย ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ที่เรียกว่าการแบ่งซีกสมอง (lateralization of the brain)

สมองแต่ละซีกมีสี่กลีบ ได้แก่ กลีบหน้าผาก กลีบข้าง กลีบหลัง และกลีบขมับ กลีบ หน้าผาก เกี่ยวข้องกับการวางแผน การให้เหตุผล การควบคุมอารมณ์ และการทำงานระดับสูงที่สำคัญอื่นๆ กลีบข้างมีส่วนร่วมในกระบวนการต่างๆ มากมาย เช่น การรับรู้รสชาติ สัมผัส และอุณหภูมิ กลีบหลัง ประมวล ผลสิ่งที่เรามองเห็น และทำหน้าที่อื่นๆ เช่น การรับรู้รูปร่าง สี และการเคลื่อนไหว กลีบ ขมับสนับสนุนการทำงานหลายอย่าง เช่น การประมวลผลระดับเสียงและความถี่ในดนตรีและการพูด เป็นต้น กลีบขมับมีส่วนเกี่ยวข้องกับการสร้างความทรงจำใหม่และการเรียกคืนความทรงจำอื่นๆ

มีการประมาณการว่าสมองมีเซลล์ประสาทหรือนิวรอนที่สื่อสารกันมากถึง 100 พันล้านเซลล์ ทุกสิ่งทุกอย่างที่เกิดขึ้นในชีวิตขณะตื่นและหลับของเรา ไม่ว่าเราจะหายใจหรือกลืน มอง ฟัง สัมผัส หรือลิ้มรส อ่านหรือเขียน ร้องเพลงหรือเต้นรำ คิดเงียบๆ หรือพูดความคิดของเรา รักหรือเกลียด เดินหรือวิ่ง วางแผนหรือกระทำโดยฉับพลัน จินตนาการหรือสร้างสรรค์ ล้วนเกิดขึ้นและถูกควบคุมโดย นิวรอน จำนวนมหาศาลนี้ ในสมอง นิว เกิด มีชีวิต และตาย การเกิด ชีวิต และความตายของพวกมันคือการแสดงออกถึงความลึกลับอันยิ่งใหญ่ของความยืดหยุ่นของสมอง