نام اصلی:آموزش شناختی شخصی‌سازی‌شده مبتنی بر خانه در بیماران MS: مطالعه‌ای درباره تعهد و عملکرد شناختی.

نویسندگان: اولین شاتیل¹, اویشاگ متزر², عومر هورویتز³, آریل میلر².

• 1. بخش روانشناسی و مرکز تحقیقات روان‌زیستی، دانشگاه ماکس شترن اکادمیک Emek Yezreel و CogniFit Ltd, یقنعام Illit, اسرائیل.
• 2. واحد ایمونولوژی عصبی، مرکز تحقیقات مالتیپل اسکلروزیس و مغز، بیمارستان پزشکی کارمل، حیفا، اسرائیل.
• 3. مرکز تحقیقات مغز و رفتار، موسسه برای مطالعه علم اعصاب تأثیری (ISAN)، بخش روانشناسی، دانشگاه حیفا، اسرائیل.

مجله: NeuroRehabilitation 26 (2010)، 143-153.

مرجع (سبک APA):

• Shatil, E., Metzer, A., Horvitz, O., & Miller, A. (2010). Home-based personalized cognitive training in MS patients: a study of adherence and cognitive performance. NeuroRehabilitation, 26, pp.145-153.

نتیجه‌گیری مطالعه

تمرین CogniFit ابزاری عملی و ارزشمند برای بهبود توانایی‌های شناختی بیماران ام‌اس است. توجه تقسیم‌شده [P=0.011]، هماهنگی چشم-دست [P<0.0001]، حافظه عمومی [P<0.0001]، نام‌گذاری [P=0.029]، زمان واکنش [P=0.001]، ادراک فضایی [P<0.0001]، تخمین زمان [P=0.014]، حافظه کاری بصری [P<0.0001]، ادراک بصری [P=0.006]، اسکن بصری [P=0.029]، و حافظه کاری شنیداری-کلامی [P=0.001].

زمینه

مالتیپل اسکلروزیس (MS) یک بیماری التهابی مزمن است که نه تنها منجر به ناتوانی جسمانی طولانی‌مدت می‌شود بلکه به سری‌ای از نشانه‌های شناختی نیز منجر می‌شود. بروز اختلالات شناختی در افراد مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس بین 43 تا 65 درصد است، و حافظه تحلیلی، توجه و سرعت پردازش بیشترین تأثیر را دارند. توابع اجرایی مانند روان‌شناختی کلامی، تشکیل مفهوم، استدلال انتزاعی، برنامه‌ریزی و نظارت نیز اغلب تحت تأثیر قرار می‌گیرند. عملکرد نادرست توانایی‌های شناختی می‌تواند منجر به کاهش کیفیت زندگی شود.

در حال حاضر، هیچ دارویی موثر برای کاهش نشانه‌های شناختی در بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس وجود ندارد، بنابراین لازم است از سایر وسایل برای کاهش تأثیر این تغییرات شناختی استفاده شود. توانبخشی شناختی به عنوان جزء مهمی در درمان اختلالات شناختی در مالتیپل اسکلروزیس ثابت شده است، و علی‌رغم این، تحقیقات زیادی در این زمینه انجام نشده است. به‌طور خاص، تحریک شناختی رایانه‌ای در بهبود وضعیت شناختی افراد مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس موثر ثابت شده است.

روش‌شناسی

طراحی مطالعه

مطالعه شامل ۱۲ هفته تمرین با CogniFit بود، با ارزیابی قبل از تمرین و ارزیابی دیگری در پایان ۱۲ هفته. شرکت‌کنندگان بین گروه‌های آزمایش و کنترل تقسیم شدند. کاربرانی که اتصال اینترنت نداشتند در گروه کنترل قرار گرفتند. هدف مطالعه، کشف تعهد به تمرین و تأثیرات آن بر وضعیت شناختی افراد مبتلا به ام‌اس بود.

مطالعه در مرکز تحقیقات ام‌اس و مغز، مرکز پزشکی کارمل، حیفا انجام شد. پروتکل توسط کمیته اخلاق تأیید شد و رضایت کتبی از شرکت‌کنندگان قبل از شروع ارزیابی قبل از تمرین به دست آمد.

شرکت‌کنندگان

شرکت‌کنندگان از بین بیماران سرپایی مرکز پزشکی کارمل انتخاب شدند. این شرکت‌کنندگان تشخیص ام‌اس عودکننده-فزاینده داشتند. آنها عملکرد خوبی از دست غالب داشتند، عبری صحبت می‌کردند، رایانه در خانه داشتند و تمایل به شرکت در مطالعه داشتند.

معیارهای حذف شامل وجود هر بیماری عصبی دیگر، مصرف دارو یا الکل، و همچنین وجود افسردگی یا هر اختلال دیگری که نیاز به استفاده از داروهای روان‌کنندگی داشت. بیماران مبتلا به ام‌اس اولیه پیشرونده نیز حذف شدند.

تحلیل

برای ارزیابی تفاوت‌های بین دو گروه در وضعیت شناختی قبل از شروع مطالعه، تأثیر تمرین در هر یک از گروه‌ها، و در نهایت، تغییرات شناختی بین دو گروه پس از مداخله، از مدل‌های اثرات ترکیبی برای اندازه‌گیری‌های مکرر و مدل‌های خطی عام در برنامه آماری SAS استفاده شد.

علاوه بر این، روش متفاوتی امتحان شد و از برنامه آماری SPSS استفاده شد. آنها از آزمون‌های t برای نمونه‌های مستقل و آزمون‌های t زوجی برای به دست آوردن تفاوت‌ها در نمرات شناختی بین دو گروه در خط پایه و درون هر گروه قبل و بعد از تمرین به ترتیب استفاده کردند. سپس ANCOVA انجام شد تا تفاوت‌های نمرات شناختی پس از تمرین CogniFit ارزیابی شود.

نتایج در هر دو روش مشابه بود. با این حال، نتایج شرح داده شده در زیر بر اساس روش دوم (انجام شده با SPSS) است.

نتایج و نتیجه‌گیری

هر دو گروه ویژگی‌های بالینی و جمعیت‌شناختی مشترک داشتند. وضعیت شناختی شرکت‌کنندگان بهبودهای معنی‌داری در هفت توانایی شناختی از گروه کنترل را نشان داد: توجه تقسیم‌شده، توجه دائم (اجتناب از حواس‌پرتی)، نام‌گذاری، زمان واکنش، انعطاف‌پذیری، ادراک فضایی و تخمین زمان. از سوی دیگر، در گروهی که تمرین CogniFit را انجام داد، بهبودهای معنی‌داری در یازده توانایی شناختی دیده شد: توجه تقسیم‌شده [P=0.011]، هماهنگی چشم-دست [P<0.0001]، حافظه عمومی (که شامل توانایی‌های شناختی مختلفی مرتبط با حافظه است) [P<0.0001]، نام‌گذاری [P=0.029]، زمان واکنش [P=0.001]، ادراک فضایی [P<0.0001]، تخمین زمان [P=0.014]، حافظه کاری بصری [P<0.0001]، ادراک بصری [P=0.006]، اسکن بصری [P=0.029]، و حافظه کاری شنیداری-کلامی [P=0.001]. توجه کردن به این نکته مهم است که بهبودهای دستیافته در گروهی که تمرین CogniFit را انجام داد، به‌طور معنی‌داری بیشتر از گروه کنترل در توانایی‌های شناختی زیر بود: حافظه عمومی، حافظه کاری بصری، و حافظه کاری کلامی.

در نتیجه، مشاهده شد که تمرین CogniFit کمک کرد تا وضعیت شناختی بزرگسالان مبتلا به ام‌اس عودکننده-فزاینده را به‌طور معنی‌داری بهبود ببخشد. این بهبودها به‌ویژه در مورد حافظه قابل توجه بودند. تمرین شناختی شخصی‌سازی‌شده CogniFit به عنوان ابزاری عملی و ارزشمند برای بهبود توانایی‌های شناختی بیماران ام‌اس نشان داده شد.